Można spotkać leśnika polującego aparatem fotograficznym, leśnika pszczelarza oraz leśnika ornitologa

Miejsce na reklamę

Tu jest miejsce na twoją reklamę.
©Nadleśnictwo Jedwabno
Print Friendly, PDF & Email

 

 

Z Markiem Trędowskim, Nadleśniczym Nadleśnictwa Jedwabno z Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Olsztynie rozmawia Jerzy Dzięciołowski

Jerzy Dzięciołowski: Panie Nadleśniczy, jaki jest stan (struktura) drzewostanów i związana z tym kondycja finansowa Nadleśnictwa Jedwabno?

Marek Trędowski: Na terenie Nadleśnictwa Jedwabno, dominującymi typami siedliskowymi lasu są bory mieszane świeże (36,68%) oraz bory świeże (27,27%). Dużą powierzchnię zajmują także lasy mieszane świeże, które pokrywają 19,75% powierzchni nadleśnictwa. Dość sporym udziałem charakteryzują się siedliska bagienne, a mianowicie ols (4,09%) i ols jesionowy (2,43%). Taka spora obecność tych siedlisk związana jest z występowaniem licznych zbiorników wodnych oraz rzek na terenie naszego nadleśnictwa. Jeżeli chodzi o udział gatunków drzew w siedliskowych typach lasu, dominuje sosna, która występuje na prawie 83% powierzchni zarządzanej przez Nadleśnictwo Jedwabno. Związane jest to z tym, że sosna zwyczajna jest gatunkiem dominującym lub domieszkowym w praktycznie każdym siedlisku leśnym. Znacznie mniejszą powierzchnię zajmuje brzoza będąca drugim najliczniej występującym gatunkiem (niecałe 7%). Obecnie przemysł drzewny opiera się głównie na gatunkach iglastych, a przede wszystkim na sośnie. Stanowi ona materiał produkcyjny większości mebli, oklein, stolarki okiennej i drzwiowej, podłóg, a także jako drewno konstrukcyjne. Ponieważ lasy Nadleśnictwa Jedwabno są zasobne w sosnę, to ona jest głównym gatunkiem przez nas pozyskiwanym.

Czy posiadane zasoby na pniu pozwalają na pozyskiwanie drewna w długim okresie bez konieczności ograniczania cięć?

M. T. : Warto wspomnieć, że Nadleśnictwo Jedwabno, jak i całe Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, jest jednostką samofinansującą się. Oznacza to, że Lasy Państwowe nie są w żaden sposób finansowane z budżetu państwa. Dodatkowo płacą one wszystkie podatki, w tym 2% od sprzedaży drewna, oraz wspierają samorządy lokalne. Pomimo zwiększającego się zapotrzebowania na surowiec drzewny, Nadleśnictwo Jedwabno, tak jak i całe Lasy Państwowe, pozyskuje jedynie 70% przyrostu rocznego, dzięki czemu zasobność drewna w lasach wzrosła z 190 m3/ha (1991 r.) do poziomu 288 m3/ha (2018 r.). Taka ilość pozyskiwanego drewna pozwala na funkcjonowanie nadleśnictwa i pełnienie wszystkich podstawowych funkcji, w tym także ochronę polskiej przyrody oraz zwiększanie lesistości kraju. Dzięki temu, kolejne pokolenia będą mogły podziwiać nasze piękne lasy, a przemysł drzewny będzie zaopatrywany w surowiec.

Jakie zabiegi hodowlane (urządzania lasu) mają preferencje?

M. T.: Nadleśnictwo Jedwabno, stosując się do założeń polityki leśnej, stosuje sztuczne oraz naturalne odnowienie przyszłych drzewostanów. Corocznie część powierzchni przeznaczana jest pod odnowienie naturalne, które poprzedza obserwacja lat nasiennych i kondycji otaczającego drzewostanu. W Lasach Państwowych preferowane są zabiegi, które powodują jak najmniejsze straty i uszkodzenia. Dąży się do tego, aby pielęgnowanie upraw dokonywać narzędziami ułatwiającymi manipulacje przy wykonywaniu tych czynności. Podczas pozyskania drewna ważne jest, aby nie spowodować uszkodzeń w pozostającym drzewostanie. Przy planowaniu odnowień ważne jest poprawne określenie typu siedliskowego lasu i dobranie odpowiedniego składu docelowego drzewostanu. Prowadzimy stopniową przebudowę polskich lasów zwiększając obecność gatunków drzew liściastych, co wpływa korzystnie na bioróżnorodność.

Czy ogólny brak rąk do pracy (zwłaszcza operatorów sprzętu i kierowców) wpłynął na współpracę z podwykonawcami i jaki miał wpływ na wyniki Nadleśnictwa?

M. T. : Nadleśnictwo Jedwabno nie odnotowało pogorszenia współpracy z wykonawcami w wyniku braku chętnych do pracy. Wszystkie zlecone prace zostają wykonane terminowo. Prace na terenie nadleśnictwa wykonywane są przez wykonawców (Zakłady Usług Leśnych), którzy zostali wyłonieni w wyniku przetargu na usługi. Zależy zarówno nam, jak i ZUL-om, aby wszelkie prace związane z prowadzeniem gospodarki leśnej, były wykonane starannie i w terminach. Nadleśnictwo Jedwabno charakteryzuje się wysokim stopniem mechanizacji prac leśnych. Wykonawcy wyposażeni są w coraz nowszy sprzęt i śledzą trendy panujące na rynku maszyn leśnych. Mechanizacja powoduje zmniejszenie liczby pracowników niezbędnych do wykonania zleconych im zadań, ale mimo wszystko nieocenieni są zwykli ludzie. Dlatego też nadleśnictwo ściśle współpracuje z wykonawcami by jak najlepiej realizować zadania jakie stawiane są Lasom Państwowym.

W jakim stopniu popyt na drewno (rynek) określa bieżące, i w dłuższej perspektywie, zasady gospodarowania w Nadleśnictwie?

M. T. : Jak już mówiłem, Nadleśnictwo Jedwabno stosuje się do zasady pozyskiwania jedynie 70% przyrostu rocznego. Dzięki temu Lasy Państwowe umiejętnie gospodarują powierzonym im mieniem, a także czynią wszystko, aby przyszłe pokolenia mogły podziwiać nasze piękne polskie lasy. Obecnie na rynku drzewnym obserwujemy wzrost popytu na ten surowiec. Nadleśnictwo Jedwabno pozostaje we współpracy z odbiorcami drewna i stara się dostarczyć niezbędnej ilości tego surowca przy zachowaniu zasady pozyskiwania „połowy tego co przyrosło”. Każde nadleśnictwo w Polsce posiada Plany Urządzenia Lasu (w skrócie PUL), które określają masę drewna jaka zostanie pozyskana w ciągu najbliższego 10-lecia. Nadleśnictwo Jedwabno obecnie realizuje założenia PUL-u na lata 2016-2025. Nadleśnictwo Jedwabno nie tylko dostarcza drewna dużym przedsiębiorstwom, ale także lokalnym, a przede wszystkim miejscowej ludności. Oprócz drewna wielkowymiarowego i średniowymiarowego, które dostarczane jest tartakom i firmom przerabiających drewno, pozyskuje się drewno opałowe z przeznaczeniem dla osób prywatnych. Rozmiar pozyskania i popyt na drewno sprawił zwiększenie mechanizacji prac leśnych, aby móc dostarczać drewno jak najlepszej jakości i w jak najkrótszym czasie. Oczywiście gospodarowanie w lasach nie zależy przede wszystkim od popytu na drewno, ale od zasad hodowli lasu, ochrony lasu i dobrej praktyki. Prowadząc gospodarkę leśną kierujemy się dobrem lasu i troszczymy się o przyszłe pokolenia, zarówno drzew jak i społeczeństwa.

W jakim stopniu susza w pierwszym kwartale tego roku zakłóciła (czy może nie miała wpływu) na prowadzenie zalesień?

M. T. : Ostatnimi laty całe Lasy Państwowe zmagają się z suszą i niesprzyjającą pogodą. Szczególny wpływ mają one na prowadzenie prac odnowieniowych (sadzenia nowego pokolenia lasu). Niewielkie ilości opadów w ciągu roku oraz wysokie temperatury powodują, że zmienia się poziom wód podziemnych, tak istotnych dla życia roślin. Dlatego też Lasy Państwowe prowadzą zalesienia w dwóch terminach – wiosną i jesienią. W celu uniknięcia negatywnego wpływu pogody na zalesienia, stosujemy sadzonki z zakrytym systemem korzeniowym w postaci bryłek z substratem. Dzięki temu sadzonki mają łatwiejszy dostęp do niezbędnych substancji odżywczych, a co najważniejsze do wody, która jest konieczna w początkowym okresie wzrostu. Nadleśnictwo Jedwabno stara się odnawiać powierzchnie leśne w drugim kwartale roku (kwiecień, maj). Tegoroczne odnowienia, pomimo niesprzyjającej pogody, okazały się udane i susza w drugim kwartale nie zakłóciła prowadzenia nasadzeń. Osiągnięto to dzięki pracy dużej liczby osób. Zaczynając od leśniczego-szkółkarza, który dostarczył zdrowe i dobrze rozwinięte sadzonki, przez pracowników zakładów usług leśnych, którzy sprawnie dostarczyli sadzonki na powierzchnię i je zasadzili, a kończąc na leśniczych, którzy obserwując pogodę i lustrując powierzchnie decydowali o pilności dokonania odnowień.

W jakim stopniu afrykański pomór świń wpłynął na stan zwierzyny (zwłaszcza dzików) w Nadleśnictwie?

M. T. : Nadleśnictwo Jedwabno nie zostało włączone do strefy zarażenia afrykańskim pomorem świń i uniknęło do chwili obecnej zagrożenia od tej choroby. Prowadzona jest jednak prewencja, ponieważ, zgodnie z zaleceniami Głównego Inspektoratu Weterynarii, prowadzony jest odstrzał redukcyjny populacji dzików a także stosuje się określone procedury postępowania w przypadku stwierdzenia padniętych osobników w celu uniknięcia rozprzestrzeniania tej choroby. Ponieważ Nadleśnictwo Jedwabno posiada ośrodek hodowli zwierzyny, może prowadzić zrównoważoną gospodarkę łowiecką. Nasze plany łowieckie pozwalają regulować populację zwierzyny, w tym także dzików. Często słyszymy o problemie zwierząt podchodzących zbyt blisko osad ludzkich. Zwierzęta, przyzwyczajone przez ludzi, podchodzą do nich w celu zdobycia pokarmu. Dlatego uczulamy – nie dokarmiajcie zwierzyny, a przede wszystkim nie zabierajcie młodych z lasu!

Nadleśnictwo Jedwabno ma opinię wyróżniającego się pod względem edukacji i promocji środowiska lasu i jego wpływu na otoczenie. Na co szefostwo firmy chciałoby zwrócić szczególną uwagę?

M. T. : Kadra nadleśnictwa chciałaby zwrócić uwagę na to, że leśnik troszczy się o polskie lasy. Niestety w mediach jego obraz jest przeinaczony i zazwyczaj kojarzy się go z człowiekiem, który wycina drzewa. Zgadzamy się z tym, że naszym zadaniem jest pozyskanie drewna, ale nie jest ono najważniejsze. Priorytetem jest troska i ochrona polskich lasów i polskiej przyrody. Dobrze prowadzona gospodarka leśna pozwala na pozyskanie drewna bez szkody dla przyrody. Polscy leśnicy posiadają odpowiednie wykształcenie i wieloletnie doświadczenie. W tym roku Polskie Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe obchodzą 95-lecie istnienia. Warto odnotować fakt ciągłego wzrostu lesistości kraju. Mimo że pozyskujemy prawie 40 mln m3 drewna, to lesistość kraju wzrosła od 20,8% w 1945 roku do 29,6% w 2018 roku. Co ważniejsze – w roku poprzednim lesistość wzrosła o 0,4% w stosunku do 2017 roku.
Chcemy także pokazać bogactwo i różnorodność polskich lasów, a przede wszystkim lasów naszego nadleśnictwa. Możemy tutaj spotkać rybołowa, bielika, cietrzewia i inne chronione ptaki oraz zwierzęta. Mamy tu prawdziwą różnorodność lasów i bogactwo drzew – w końcu las to nie tylko sosna, ale także buki, dęby, graby i czarno-biała brzoza. I proszę zapamiętać – leśnik to nie tylko zawód, ale też człowiek. Można spotkać leśnika polującego aparatem fotograficznym, leśnika pszczelarza oraz leśnika ornitologa. Warto z nimi rozmawiać, bo można dowiedzieć się wielu ciekawych rzeczy związanych nie tylko z lasem.
Nadleśnictwo prowadzi także edukację leśną. Przy budynku Nadleśnictwa czynna jest Izba Edukacji Leśnej, gdzie dla młodzieży, dzieci i dorosłych organizowane są lekcje przyrody z udziałem leśników. Obok budynku znajduje się miejsce na ognisko, zielona klasa i minipark drzew i krzewów leśnych. Ustawiono tu drewniane pomoce dydaktyczne i przygotowano kilka propozycji zabaw ruchowych dla dzieci. Tuż obok, dla tych, którzy chcą pogłębić swoją wiedzę dotyczącą fauny leśnej przygotowaliśmy ścieżkę „Śladami i tropami zwierząt”. Aby bardziej przybliżyć prezentowane zagadnienia, wyposażyliśmy ją w naturalne „eksponaty” pochodzące z lasu. Ponadto na terenie nadleśnictwa istnieją ścieżki dydaktyczne, szlaki rowerowe oraz konne. Pracownicy nadleśnictwa prezentują walory lasów oraz przyrody na stoiskach edukacyjnych.

I kończąc, jakie czynniki (poza naturalnymi i niezależnie od własnych możliwości) byłyby pomocne w optymalizacji wyników Nadleśnictwa?

M. T. : Uważamy, że najważniejszy jest czynnik ludzki. Nic nie zastąpi dobrze wykształconej kadry pracowniczej. Oczywiście, ważne są także inne elementy, takie jak rozwój technologiczny, umiejętne planowanie i gospodarowanie zarządzanym mieniem, ale zawsze na początku jest człowiek. Staramy się dokształcać naszych pracowników, a także pomagać im w rozwijaniu ich pasji, które często związane są z pracą. Tworzymy przyjazną atmosferę w pracy i wspieramy się w trudnych chwilach. Dowodem na to może być nasza coroczna wystawa łowiecko-przyrodnicza. W organizację jej zaangażowani są wszyscy pracownicy nadleśnictwa i odnosi ona duże sukcesy dzięki nim właśnie. Dlatego też stawiamy na nasze koleżanki i naszych kolegów, by poprawiać nasze wyniki i optymalizować pracę. Czynimy wszystko, aby polska przyroda trwała w swym istnieniu dzięki pracy ludzkich rąk.

Polub nas i obserwuj

Tu też jest miejsce na twoją reklamę

Porozum się z redakcją!